ارتباط با ما
تبلیغات


پنج شنبه ۱ آبان ۱۳۹۳ | ۰۷:۰۷ ق.ظ
بررسی علت ضعف دیوان بین المللی دادگستری
عدالت جهانی در مرحله‌ای وخیم به سر می‌برد
علی ابراهیم نیا
انتقاداتی که ناظر به مجامع غربی و جهت‌گیری‌های ضمنی عدالت بین‌المللی صورت می‌گیرد، به راحتی به واسطه بهانه‌هایی همچون وخامت اوضاع و یا کمبود منابع توجیه می‌شود. این موجب ایجاد اقدامات مستقلانه در سطح منطقه‌ای و داخلی شده است. بدین ترتیب عدالت جهانی قطعاً در مرحله‌ای وخیم به سر می‌برد و حتماً لازم است تا بازبینی شود.

کافه حقوق – علی ابراهیم نیا

دیوان بین‌المللی کیفری همیشه به عنوان مرجعی برای رسیدگی به جرایم و جنایات بین‌المللی مطرح است، اما میزان تأثیر و فایده آن همیشه مورد تشکیک است. زیرا نمی‌تواند به طور قاطع به تمام جرایم و در تمام شرایط رسیدگی کند. همین امر موجب شده است که حقوقدانان و اساتیدی که در زمینه حقوق کیفری بین‌المللی صاحب نظر هستند، اقدام به بررسی این موضوع و بیان نظرات خود در این مورد کنند. آنچه می‌خوانید خلاصه دیدگاه‌های پروفسور کارستن استان (Carsten Stahn)، استاد حقوق کیفری بین الملل و عدالت جهانی در دانشگاه لیدن و ویراستار حقوقی دیوان کیفری بین‌الملل است:

در دهه های اخیر، دیوان بین‌المللی کیفری اثرات مختلف سیاسی و اجتماعی بر کشورها و جوامعی که با آن در ارتباط بودند، گذاشته است. این اثرات در بعضی مواقع مستقیم بوده، مانند زمانی که دیوان اقدام به تجسس و مجازات می‌کند و بعضاً غیرمستقیم است، مانند  زمانی که تهدید به تجسس می‌کند. اما  نظام بین‌المللی در آستانه ورود به مرحله‌ای جدید از تداخل عدالت بین‌المللی و داخلی است. مداخلات بین‌المللی همچنان به عنوان مبحثی مجادله‌برانگیز باقی مانده است، چراکه دیگر در دسته نگرانی‌های مهم سیاسی و اجتماعی که جزو مهم‌ترین مسائل در منازعات به حساب می‌آیند، قرار نمی‌گیرند. ابعاد بسیار مبنایی مانند فرایند بومی سازی مفاهیم بین‌المللی و مسائلی بنیادی‌تر همچون ترجمان عدالت، زبان و فرهنگ در مفهوم داخلی، همچنان به نتیجه‌ای نرسیده است. همچنان نیاز به ایجاد پیوندی بهتر میان ابعاد سه‌گانه استراتژی‌های عدالت یعنی پاسخ نهادی، ترجمه و پذیرش داخلی، حس می‌شود. انتقاداتی که ناظر به مجامع غربی و جهت‌گیری‌های ضمنی عدالت بین‌المللی صورت می‌گیرد، به راحتی به واسطه بهانه‌هایی همچون وخامت اوضاع و یا کمبود منابع توجیه می‌شود. این موجب ایجاد اقدامات مستقلانه در سطح منطقه‌ای و داخلی شده است. بدین ترتیب عدالت جهانی قطعاً در مرحله‌ای وخیم به سر می‌برد و حتماً لازم است تا بازبینی شود. مسائل اصلی که باید برای اصلاح این امر مورد توجه قرار گیرند به شرح ذیل هستند:

  • لزوم بررسی دوباره و دقیق‌تر اهداف و مدل‌های ایجاد مسئولیت با نظر به اثرات آنها بر منافع منطقه‌ای و واقعیات منازعات
  • توجه بیشتر به عملی‌تر شدن و امکان‌پذیرتر شدن هماهنگی با نهادهای داخلی
  • لزوم حساسیت بیشتر نسبت به تغییر میزان تأثیر دادگاه کیفری بین الملل در مداخلات آن در کشورهای مورد منازعه
  • لزوم ایجاد پیوندی بهتر میان مداخلات ناظر به عدالت و توسعه سیاست‌ها و استراتژی‌ها

این مسائل  نظراتی است که همیشه برای اصلاح ساختار و عملکرد دیوان بین المللی کیفری  بیان میشده است، اما متأسفانه عملیاتی نشده است. به نظر میرسد که فضای حقوق بین الملل و خصوصاً بخش کیفری آن به صورتی یکجانبه در کنترل کشورهایی است آن را ایجاد و یا مدیریت میکنند. به نحوی که در نهایت معدودی از کشورها خواهند بود که برای این نهادها تعیین مسیر میکنند. تاکنون امثال این نظرات بارها ارائه شده است اما تنها در سطح نظر باقی میمانند.

در هر صورت در حال حاضر تنها راه مقابله با ناکارآمدی این سازمانها، ارائه نظرات و دیدگاه هست. شاید از این طریق بتوان فشاری بر ساختار غلط این سازمانها وارد ساخت.


آخرین مطالب
مشترک خبرنامه شوید