ارتباط با ما
تبلیغات


دوشنبه ۲۶ آبان ۱۳۹۳ | ۲۰:۴۹ ب.ظ
در دانشگاه شهید بهشتی برگزار شد:
گزارش نشست «نقد و بررسی طرح امر به معروف و نهی از منکر»
در این نشست آقایان حجت الاسلام دکتر مصطفی محقق داماد، دکتر علی اکبر گرجی، دکتر رضا اسلامی و حجت الاسلام دکتر نوبهار، اعضای هیئت علمی دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی، نکته نظرات خود را درباره طرح از دو منظر حقوق عمومی و فقه اسلامی مطرح کردند.

به گزارش کافه حقوق، به نقل از صفحه انجمن علمی – دانشجویی حقوق دانشگاه شهید بهشتی در یکی از شبکه های اجتماعی، بیست و هشتمین نشست از سلسله نشست های تازه های حقوق عمومی، با موضوع «نقد و بررسی طرح امر به معروف و نهی از منکر»، به همت انجمن علمی دانشجویی حقوق، سه شنبه بیستم آبان ماه ۱۳۹۳، در دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی برگزار شد. در این نشست آقایان حجت الاسلام دکتر مصطفی محقق داماد، دکتر علی اکبر گرجی، دکتر رضا اسلامی و حجت الاسلام دکتر نوبهار، اعضای هیئت علمی دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی، نکته نظرات خود را درباره طرح از دو منظر حقوق عمومی و فقه اسلامی مطرح کردند.


beheshti
ابتدا دکتر گرجی، جلسه را با بررسی رابطه قاعده امر به معروف و نهی از منکر با حقوق عمومی آغاز کرد. او اهمیت قاعده را در جلوگیری از بروز فساد در عرصه اجتماع دانست و فرو کاستن قاعده را به روابط فردی امری ناشایست برشمرد. این استاد حقوق عمومی، با اشاره به قیام امام حسین(ع)، مهم ترین هدف این قیام را نقد قدرت سیاسی حاکم دانست و یادآوری کرد که قلمرو قاعده در طرح مذکور شامل امر به معروف و نهی از منکر حکومت نمی شود و این با ماهیت قاعده در تعارض دارد. دکتر گرجی در پایان صحبت هایشان ارتباط قاعده را با دو عنصر مهم در حقوق عمومی یعنی نظم عمومی و خدمات عمومی و کاربرد قاعده در این دو بررسی کرد و در ادامه افزود: صلاحیت اعمال زور رسمی نباید از انحصار نهادهای ذی ربط خارج شود چرا که این امر گسترش خشونت را در جامعه به دنبال خواهد داشت.

بخش دوم نشست با سخنرانی آیت الله دکتر محقق داماد، در خصوص بررسی قاعده از منظر فقهی ادامه یافت. ایشان در آغاز سخنان خود ضمن اشاره به تاکید قرآن بر امر به معروف و نهی از منکر، این دو را بنیان های اصلی یک جامعه اسلامی قلمداد کرد و اضافه نمود: پیش از هرچیز باید بدانیم «مخاطَب» و «مخاطِب» قاعده چه کسانی هستند؟ آیا جز این است که «مخاطَب» اصلی قاعده قدرت سیاسی حاکم است؟
دکتر محقق داماد، اعمال قاعده را در درجه بعد معطوف به روابط فردی دانست و ضمن شرح شرایط بسیار دشواری که برای آمر و ناهی در احکام اسلامی مطرح شده، از تناقضی میان طرح و قواعد فقه اسلامی سخن گفت. او در ادامه ضمن بیان این نکته که قاعده امر به معروف و نهی از منکر از زیباترین قواعد اسلامی است، تاکید کرد که این قاعده در عین زیبایی پیچیدگی های بسیاری دارد و نگاه ساده انگارانه به تعریف «معروف» و «منکر» از منظر فقه اسلامی قابل پذیرش نیست.

beheshti 1
سخنران بعدی نشست دکتر رضا اسلامی، مدیرگروه بشر دانشکده حقوق بود که سخنانش را با محوریت حقوق و آزادی های فردی و تاکید بر امنیت فردی آغاز کرد. ایشان با بیان این نکته که در یک جامعه مدرن مبنای جرم انگاری امور باید لطمه به امنیت فردی و بر هم خوردن نظم عمومی باشد و نه هراس حکومت، منکر را امری دانست که مردم را هراسان و نظم عمومی را خدشه دار میکند. دکتر اسلامی در ادامه هدف انتخاب حکومت در یک جامعه مردم سالار را احیای حقوق مردم و حمایت از آزادی های مشروع و در چارچوب قانون برشمردند و ارشاد و هدایت مردم را خارج از حیطه وظایف دولت دانست. مدیر گروه حقوق بشر دانشکده حقوق افزود: مردم برای هدایت به رهبران معنوی و مذهبی خود رجوع می کنند. دکتر اسلامی در پایان صحبتهایش صلاحیت تعیین مصادیق «معروف» و «منکر» را در انحصار مردم جامعه دانست و تاکید کرد که تلاش دولت برای تعیین این مصادیق ممکن است در آینده پوششی برای بسیاری از فعالیتهای مفسدان قرار بگیرد.
آیت الله محقق داماد در پاسخ به سخنان دکتر اسلامی، در خصوص وظایف دولت، ضمن تاکید بر لزوم تفکیک دولت ایده آل از دولت موجود گفت: نباید فراموش کنیم که گرچه یک دولت لیبرال وظیفه ارشاد مردم را ندارد، اما حکومت جمهوری اسلامی ایران در چارچوب اصل سوم قانون اساسی، وظیفه دارد در راستای ایجاد محیطی مناسب برای رشد فضائل اخلاقی و مبارزه با فساد نیز گام بردارد.


beheshti 2


حجت الاسلام والمسلمین دکتر نوبهار، استادیار حقوق جزا در دانشکده حقوق، با بررسی قاعده از نظر فقهی، در قالب روایاتی محدوده حریم خصوصی افراد را در اسلام بررسی کرد و با بیان این نکته که در اسلام امر به معروف و نهی از منکر بسیار مهم تلقی شده است، شرایط دشوار برای آمر مشخص کرد و تجاوز از آنها را جایز ندانست. دکتر نوبهار محدود کردن قاعده را به روابط فردی، کم توجهی به اصل قاعده دانسته و نقد حاکمیت را در چارچوب اصل هشتم قانون اساسی، یکی از مهم ترین اهداف قاعده برشمرد. این استاد در پایان با اشاره به ماده ۲۱ طرح مبنی بر تشکیل ستادی از مسئولین برای حمایت از طرح اضافه کرد: مدیریت مسائل فرهنگی جامعه ای با تنوع فرهنگی ایران، با شورایی که حتی یک نفر از فضای آکادمیک در آن حضور ندارد، بی شک با شکست روبرو خواهد شد.

دقایق پایانی نشست با پرسش های دانشجویانی که متن طرح را دست داشتند، و پاسخگویی سخنرانان همراه شد. نشست بررسی طرح آمران به معروف و ناهیان از منکر در حالی به پایان رسید که طرح هم چنان روی میز مجلسیان در حال بررسی است و تاکنون ۲۰ماده از آن به تصویب مجلس رسیده است.
تهیه و تنظیم: هاجر سلیمی (دانشجوی دوره کارشناسی حقوق دانشگاه شهید بهشتی)


آخرین مطالب
مشترک خبرنامه شوید