ارتباط با ما
تبلیغات


پنج شنبه ۱۷ فروردین ۱۳۹۶ | ۱۰:۰۰ ق.ظ
یادداشت حقوقی:
توجیه کیفی آثار شوم یتیمی
منصوره حسینی
پدیده یتیمی به واسطه تبعات سوء روانشناختی و جامعه شناختی ، از جمله افسردگی، اضطراب، کاهش اعتماد به نفس، خشونت و پرخاشگری، گرایش به انحرافات اخلاقی، فقر اقتصادی، محرومیت آموزشی و فرهنگی، تبعیض و بر چسب زنی و … زمینه ای مساعد جهت رشد کمی و گسترش کیفی بزهکاران در جامعه را فراهم خواهد نمود.

گروه اجتماعی کافه حقوق: پدیده یتیمی به واسطه تبعات سوء روانشناختی و جامعه شناختی ، از جمله افسردگی، اضطراب، کاهش اعتماد به نفس، خشونت و پرخاشگری، گرایش به انحرافات اخلاقی، فقر اقتصادی، محرومیت آموزشی و فرهنگی، تبعیض و بر چسب زنی و … زمینه ای مساعد جهت رشد کمی و گسترش کیفی بزهکاران در جامعه را فراهم خواهد نمود.

 از هم پاشیدگی کانون خانواده در اثر مرگ یکی از والدین تاثیری غیر مستقیم بر روان و رفتار فرزندان دارد که میزان آن به پایه اثر نامطلوب فساد و تبهکاری اعضای خانواده نمی‌رسد. مشکلاتی که یتیمی در پی دارد متعدد است. از دست دادن پدر و مادر به تنهایی غم انگیز و جان فرساست هیچ انسان متعادل و با تفکر به زودی نمی‌تواند پذیرای این واقعیت تلخ کرده غم مرگ پدر خاص از دست دادن مادر هرگز فراموش شدنی نیست.

یتیمی و کودکان بی سرپرست یکی از چالشهای بزرگ اجتماعی در تمام ملل جهان است که آسیب های اجتماعی زیادی را در صورت عدم مدیریت صحیح ، به جامعه تحمیل می کند که بعضاً از کنترل خارج شده و به راحتی قابل اصلاح و بازسازی نیست.

فقدان و نقصان فیزیکی و عاطفی والدین یا یکی از آن ها به مخاطره افتادن سلامت تفکر، تعقل و رشد کودکان را منجر می گردد، و در چنین شرایطی کودک یتیم یا در حکم یتیم که از هدایت اشخاص مذکور محروم می ماند، طعمه ای مناسب برای به دام افتادن درارتکاب بزه و جرم خواهد بود. کودکی که پدر یا مادر خود را از دست داده ، از مهر و نوازش آنان سیراب نمی گردد در نتیجه با صدمات عاطفی مواجه شده و بعید نیست که به علت نیاز شدید به محبت ، به دام افراد شیادی گرفتار شود و پاکدامنی و عفت خود را از دست بدهد.

 به عبارت دیگر دچار مربیانی می گردد که صلاحیت صحیح هدایت را ندارند و متاسفانه توسط آنان به جرم و انحرافات کشیده می شود.از طرفی کم توجهی و عدم پاسخگویی به نیازهای کودک به رشد مغز کودکان هم آسیب می رساند.

از جمله موضوعاتی که به واسطه آثار سوء روانشناختی و جامعه شناختی، زمینه مساعدی برای رشد و پرورش بزهکاران به حساب می آید، واقعیّت کودکان یتیم است. کودکان یتیم به علت فقدان پدر و مادر یا یکی از والدین ، در معرض محرومیت های مختلف مادی و معنوی در زمینه های عاطفی، اقتصادی و فرهنگی و آموزشی قرار می گیرند که این امر می تواند اختلالات روانی و ناهنجاری های اجتماعی گوناگونی را برای آن ها به همراه آورد، و همین محرومیت ها و اختلالات و ناهنجاری های ناشی از آن هستند که می توانند نقش مهمی در هدایت کودکان یتیم به سمت بزهکاری و ارتکاب جرم، داشته باشند.

 اما زمانی که با نگاهی موشکافانه به مشکلات یتیمان می نگریم، به خوبی در می یابیم که عمده مخاطرات و چالش هایی که به واسطه وضعیت یتیمی در حیطه جرم شناسی به نظر میرسد به واسطه یک رشته از خلأهای مادی و معنوی در این کودکان است که فقدان والدین یا یکی از آن ها، آن را موجب گردیده است. خألهایی که در کودکان دیگری که آن ها هم از کارکردهای سودمند والدین محرومند، به چشم می خورد و از این حیث کاملا قابل تطبیق و مقایسه است.

در این زمینه علاوه بر تأکید آمارها بر رابطه مؤثّر میان وضعیت یتیمی با افزایش ارتکاب بزه ، وضعیت اخلاقی و فرهنگی جوامع امروزی با توجه به وجود فراق ها و جدائی های عاطفی طبیعتا نمی توان انتظار رشد طبیعی و متعارف از فرزندان داشت لذا یتیمی صدمات زیادی بر پیکره ی اجتماع وارد می سازد؛ از جمله: اختلالات و ناهنجاری های روانی و اجتماعی مرتبط با یتیمان از طرفی چون نهادینه نشدن التزام به ارزش های اخلاقی و قانون، حس ناخودآگاهانه مقابله با والدین و جوهره ارزش های آنان و اعتقادات فعال موجود در خانواده، عدم رشد احساسات انسانی، کینه جویی و انتقام طلبی ناشی از محرومیت، قبح زدایی و تجری یافتن برای مقابله با ارزش های اخلاقی و اجتماعی و گاها دینی و تلاش برای رهایی از فقر اقتصادی از راه های غیرمتعارف که نوعا منجر به گرایش این کودکان ونوجوانان به سوی بزه دیدگی و بزهکاری می شود.

بر این اساس لازم است که با بازشناسی علل بزهکاری در مورد یتیمان به طراحی و ترسیم راهبردها و راهکارهایی

جهت پیشگیری مؤثر و درمان این قشر آسیب پذیر اقدام نمود.

رهیافت های پیشگیرانه و اصلاحی در مواجهه با آثار سوء یتیمی را در موارد زیر میتوان نام برد:

در وهله ی اول در خصوص همدردی با یتیم باید جای کسی که از دست رفته پر شود بنابر تمام آیات قرآنی موجود و در این امر تمام مساعی و مساعدت ها انجام گیرد تا ابعاد هم کفوی مابین فرد جدید با بازماندگان در آن خانواده احراز گردد. یعنی به لحاظ نوع عاطفه و توجه عاطفی نظارت و توجه کافی انجام شود.

از آنجا که یتیم یک انسان است و باید تمام جهات معنوی و شخصیتی او مورد توجه قرار گیرد و از همه محبتها وفقدان پدر یا مادر، پیامدهای نامطلوبی همچون پریشانی، افسردگی، احساس بی‏ پناهی، خلاء عاطفی را برای کودک به دنبال خواهد داشت را با اقدامات حمایتی در جهت پیشگیری اقدام نمود.

در وهله ی دوم باید با برنامه ریزی و کنترل و نظم از روزمرگی و عقب ماندگی از پیشرفت ها جلوگیری به عمل آورد و جهت رشد و جبران ضعف ها با جدّیت عمل نمود واز سرزنش ها و بروز خصلت منفی و خمودگی و نا امیدی از میل به راه درست ، نجات داده ، بالندگی را به آنها هدیه داد.

از این رو عمده نیازهای ایتام عبارتند از:

نیاز به مهر و محبت

نیاز به وابستگی

نیاز به انضباط و کنترل

نیاز به همدردی

نیاز به مدارا

حضور در کنار یتیمان

شادکردن و زندگی کردن همراه یتیم در لحظه لحظه زندگی در کنار تامین مخارج زندگی اوست که مورد تاکید خداوند متعال بوده و باید بیش از پیش مورد توجه مسئولین و دست اندرکاران حمایت از این قشر آسیب پذیر اجتماع قرار بگیرد.

قابل تذکر است که بیشتر این نیازمندیها مخصوص یتیمان نیست بلکه هر کودکی به اینها محتاج است، اما ایتام به جهت دگرگونی و از دست دادن حامی خود نیاز شدیدتر و بیشتری به آنها پیدا می کنند.

کودکانی که کانون حمایتی، تکیه گاه و پیکره اصلی خانواده را از دست داده اند در کنار جنبه تامین نیازهای مادی بیشتر از پیش به حمایت عاطفی و روانی نیاز دارند.


آخرین مطالب
مشترک خبرنامه شوید