ارتباط با ما
تبلیغات


چهارشنبه ۲۰ اردیبهشت ۱۳۹۶ | ۰۸:۰۰ ق.ظ
بررسی حقوقی و قانونی سند آموزش 2030 یونسکو «قسمت اول»
تعریف سند ۲۰۳۰ یونسکو و تعهدات اجرایی ایران
یونسکو در چارچوب شعار «آموزش برای همه»، برنامه‌های آموزشی، برای کشورهای عضو خود تدوین می‌کند که مدت زمان اجرای آن نیز ۱۵ ساله است. برنامه آموزشی اول این سازمان در سال ۲۰۰۰ ارائه شد که تا سال ۲۰۱۵ اجرای آن ادامه یافت. در همان سال با توجه به اتمام برنامه مذکور، یونسکو به عنوان متولی امر، برنامه دوم را تحت عنوان «برنامه آموزش ۲۰۳۰» در اجلاسی که در اینچئون کره با حضور سران و وزرای آموزش و پرورش کشورهای عضو برگزار شد، مطرح کرد.

 گروه علمی کافه حقوق: کمیسیون ملی یونسکو، نقش رابط و هماهنگ‌کننده سازمان یونسکو را که مقر آن در فرانسه است، با نهادها و دستگاه‌های اجرایی جمهوری اسلامی ایران بر عهده دارد. این کمیسیون در حوزه‌های آموزش، علوم اجتماعی، علوم طبیعی، فرهنگ و ارتباطات فعالیت دارد. البته هدف اصلی یونسکو، کمک به گسترش صلح و دستیابی به توسعه پایدار است. یونسکو برای دست پیدا کردن به اهداف هفده‌گانه توسعه پایدار، سند ۲۰۳۰ را در دستور کار خود قرار داده است و بر آموزش و مسئولیت‌های اجتماعی، به عنوان زیرساخت‌های توسعه پایدار تأکید دارد که نقش کمیسیون در ایجاد هماهنگی میان نهادهای ملّی از اهمیت خاصی برخوردار است. برنامه آموزش ۲۰۳۰، نقشه راه پانزده سال آینده جهان در حوزه آموزش است.

این سازمان در چارچوب شعار «آموزش برای همه»، برنامه‌های آموزشی، برای کشورهای عضو خود تدوین می‌کند که مدت زمان اجرای آن نیز ۱۵ ساله است. برنامه آموزشی اول این سازمان در سال ۲۰۰۰ ارائه شد که تا سال ۲۰۱۵ اجرای آن ادامه یافت. در همان سال با توجه به اتمام برنامه مذکور، یونسکو به عنوان متولی امر، برنامه دوم را تحت عنوان «برنامه آموزش ۲۰۳۰» در اجلاسی که در اینچئون کره با حضور سران و وزرای آموزش و پرورش کشورهای عضو برگزار شد، مطرح کرد. این برنامه پس از تصویب برای بررسی نهایی به اجلاس روسای جمهور در نیویورک ارسال شد که مورد تائید آن‌ها نیز قرار گرفت.

برنامه آموزش ۲۰۳۰ بر مبنای سه توافقنامه جامع بین‌المللی شکل‌گرفته است که عبارت‌اند از: ۱-توافقنامه مسقط که در نشست جهانی آموزش برای همه، در ۱۴ می در مسقط عمان (با حضور وزیر آموزش و پرورش وقت جمهوری اسلامی ایران) به تصویب رسید، ۲- بیانیه آموزش ۲۰۳۰ اینچئون کره جنوبی که در مجمع جهانی آموزش برای همه، در می ۲۰۱۵ در کره جنوبی به تصویب رسید، ۳-دستور کار ۲۰۳۰ برای توسعه پایدار که به عنوان قطعنامه مجمع عمومی سازمان ملل متحد در اجلاس سران (توسط روسای دولت‌ها) در سپتامبر ۲۰۱۵ در نیویورک به تصویب رسید.

یونسکو به عنوان نهاد متولی آموزش، علوم و فرهنگ در مجموعه سازمان ملل متحد و به دلیل نقش اصلی که در هدایت و راهبری آموزش در جهان ایفا می‌کند، به عنوان مسئول اصلی اجرای (هدف چهارم) این دستور کار که عنوان آن به سوی آموزش و یادگیری مادام‌العمر باکیفیت، برابر و فراگیر است، تعیین‌شده است. یونسکو دارای سه نقش اصلی در تحقق آموزش ۲۰۳۰ است: ۱- هدایت هماهنگی و ایجاد شراکت و همکاری، ۲- بازبینی، نظارت و گزارش دهی در مورد پیشرفت‌های انجام‌شده درزمینه اهداف آموزشی و ۳- تقویت دولت‌های عضو در اجرای دستور کار جدید.

آموزش که هدف چهارم دستور کار را تشکیل می‌دهد نقش اصلی و محوری در تحقق اهداف دستور کار ۲۰۳۰ برای توسعه پایدار دارد. در این دستور کار، آموزش فقط به هدف چهارم محدود نیست بلکه در تحقق اهداف دیگر نیز نقش کلیدی دارد که عبارت‌اند از: پایان‌بخشیدن به فقر (هدف اول)، بهداشت و رفاه انسانی (هدف سوم)، برابری جنسیتی (هدف پنجم)، کار شایسته و شرافتمندانه (هدف هشتم)، تولید و مصرف مسئولانه (هدف دوازدهم) و کاهش تغییر اقلیم (هدف سیزدهم). درواقع، آموزش قادر است پیشرفت به سوی تحقق همه اهداف دستور کار را تسریع کند و به این واسطه لازم است تا به عنوان بخشی از راهبردهای تحقق هر یک از اهداف دستور کار در نظر گرفته شود.

یکی از تعهدات جمهوری اسلامی ایران در صحنه بین‌المللی، برنامه آموزش ۲۰۳۰ است. در این راستا دولت جمهوری اسلامی ایران اقدامات ذیل را به منظور اجرایی کردن برنامه آموزش ۲۰۳۰ انجام داده است:

۱-تشکیل کارگروه ملی برنامه آموزش ۲۰۳۰ با مسئولیت وزیر آموزش و پروش و حضور نهادها و دستگاه‌های سهیم (ازجمله وزارت علوم، بهداشت و…) در امر آموزش (تصویب‌نامه هیئت دولت، به شماره ۷۶۴۰۳/۵۲۹۱۳ مورخ ۲۵/۶/۱۳۹۵) به پیشنهاد وزارت آموزش و پرورش

۲-تشکیل ۳۰ کارگروه ملی با تمرکز بر وزارتخانه‌ها و نهادهای: آموزش و پرورش؛ علوم، تحقیقات و فناوری؛ بهداشت، درمان و آموزش پزشکی؛ تعاون، کار و رفاه اجتماعی؛ سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی؛ معاونت امور زنان و خانواده نهاد ریاست جمهوری؛ دانشگاه‌های فرهنگیان، فنی- حرفه‌ای و علمی – کاربردی و …

۳-تدوین سند ملی آموزش ۲۰۳۰ جمهوری اسلامی ایران که با حضور وزرا و معاونین وزارتخانه‌های آموزش و پرورش، علوم، تحقیقات و فناوری، بهداشت درمان و آموزش پزشکی، کار، رفاه و تأمین اجتماعی، معاون امور زنان و خانواده ریاست جمهوری و نمایندگان نهادهای تخصصی ملل متحد ازجمله یونسکو، یونیسف و… نیز اعضای کارگروه‌های تخصصی سند آموزش ۲۰۳۰ در تهران مورخ ۲۰/۹/۱۳۹۵ رونمایی گردید.

هدف فراگیری که در چارچوب عمل آموزش ۲۰۳۰ مورد تأکید قرارگرفته است (هدف چهارم): تضمین آموزش باکیفیت، برابر و فراگیر و ترویج فرصت‌های یادگیری مادام‌العمر برای همه است. بر این اساس، دولت‌ها مکلف شده‌اند از تمامی ابزارها برای تحقق این هدف استفاده کنند. چند اصل بنیادی برای تحقق این هدف در نظر گرفته‌شده است که خط‌مشی کلان چارچوب عمل آموزش ۲۰۳۰ را مشخص می‌کند، این اصول عبارت‌اند از:

۱- آموزش یکی از حقوق بنیادی انسان است، برای تحقق این حق، کشورها باید دسترسی به آموزش باکیفیت را به شکل رایگان و اجباری برای همه گسترش بخشند، ۲- آموزش یک کالای عمومی است که مسئولیت اصلی آن بر عهده دولت‌ها است. نقش دولت‌ها در تدوین قوانین و معیار گذاری هنجارها اساسی است. در این میان، جامعه مدنی، معلمان و استادان و خانواده‌ها نیز نقش مهمی در به رسمیت شناختن حق اقشار مختلف جامعه در بهره‌مندی از آموزش باکیفیت دارند.

۳- برابر سازی فرصت‌های آموزشی برای دختران و پسران، دولت‌ها موظف‌اند فرصت‌های برابر آموزشی برای دختران و پسران فراهم کنند و بر روند برخورداری آن‌ها از حقوق یکسان برای دسترسی به آموزش باکیفیت، نظارت کامل داشته باشند.

سند یونسکو یک سند آموزشی است و مسئله آموزش در نظام جمهوری اسلامی ایران دارای جایگاه ویژه‌ای است و در اجرای این سند وزارتخانه‌های مختلفی همکاری می‌کنند و دولت با پذیرش این سند تعهداتی را برای خود ایجاد کرده است؛ که اجرای این تعهدات پیامدهایی را به دنبال دارد، ازجمله این پیامدها تعارضاتی که متن این سند با برخی از اسناد بالادستی و قوانین داخلی دارد. در این پژوهش به بررسی و این پیامدها و راهکارهایی برای خروج از این مسئله می‌پردازیم.

 یونسکو یکی از سازمان‌های تخصصی وابسته به سازمان ملل به شمار می‌رود که در زمینه‌های علمی و فرهنگی فعالیت دارد. این سازمان در چارچوب شعار «آموزش برای همه»، برنامه‌های آموزشی، برای کشورهای عضو خود تدوین می‌کند که مدت زمان اجرای آن نیز ۱۵ ساله است. برنامه آموزشی اول این سازمان در سال ۲۰۰۰ ارائه شد که تا سال ۲۰۱۵ اجرای آن ادامه یافت.

در همان سال با توجه به اتمام برنامه مذکور، یونسکو به عنوان متولی امر، برنامه دوم را تحت عنوان «برنامه آموزش ۲۰۳۰» در اجلاسی که در اینچئون کره با حضور سران و وزرای آموزش و پرورش کشورهای عضو برگزار شد، مطرح کرد. این برنامه پس از تصویب برای بررسی نهایی به اجلاس روسای جمهور در نیویورک ارسال شد که مورد تائید آن‌ها نیز قرار گرفت.


آخرین مطالب
مشترک خبرنامه شوید