ارتباط با ما
تبلیغات


جمعه ۲۶ خرداد ۱۳۹۶ | ۰۷:۵۵ ق.ظ
حکومت و مسئله کار کودک
بررسی تعهدات دولت ها در قبال کودکان
بابك خطي
کار کودکان از موضوعات بحرانی جهان امروز است و بزرگترین چالش برای چنین مساله ی هولناکی عادی شدن موضوع برای وجدان عمومی جامعه و حکومت است. اما وظیفه ارکان حکومت ها در این سیر کدام است و چطور تعریف شده است؟ این موضوعی است که در ادامه بدان خواهیم پرداخت.

گروه اجتماعی کافه حقوق: کار کودکان از موضوعات بحرانی  جهان امروز است و بزرگترین چالش برای چنین مساله ی هولناکی عادی شدن موضوع برای وجدان عمومی جامعه و حکومت است.
در سطح جامعه تلاش حداکثری برای کمک به حل اصل مشکل و تبعات آن و جلوگیری از عادی سازی موضوع با هدایت سازمان های ساعی و غیردولتی مربوط به مبارزه با کار کودکان و با همراهی افراد جامعه به شایستگی در حال انجام است، یادگیری روش برخورد درست با کودکان کار و شناختن بعضی باورهای نادرست در مورد آنان  نیز از مباحث مهم دیگر است که در یادداشتهای”کودکان کار،دست های رد،چراغ های خطر”(۱)، “کودکان کار و نقاط خاکستری”(۲)، “فعالیت اجتماعی؛انجام وظیفه یا بزرگ منشی”(۳) و…به آن ها پرداخته شده است.


اما وظیفه ارکان حکومت ها در این سیر کدام است و چطور تعریف شده است.در ماده دوم پیمان نامه حقوق کودک حکومت ها حمایت از کودک در برابر همه اشکال تبعیض را تضمین نموده اند،در ماده نوزدهم همین پیمان برای حمایت از کودکان در برابر همه اشکال خشونت،بهره کشی از طریق همه اقدامات قانونی، اجتماعی، اجرایی و آموزشی از همه حکومت ها تعهد گرفته شده است.حقوق کودکان در برخورداری از خدمات بهداشتی،تامین اجتماعی سطح زندگی استاندارد،آموزش،بازی نیز به طور مصرح در مواد٢٨،٢۶،٢۴ و ٣١ ذکر شده است .نهایتا بند سی و دوم این پیمان به طور روشن چنین می گوید: “کشورهای عضو  حق کودک را برای برخورداری از حمایت در برابر بهره کشی و انجام “هرگونه کار “که ممکن است زیانبار باشد یا خلل و آسیب در تحصیل یا سلامتی یا رشد جسمانی،ذهنی،اخلاقی و اجتماعی کودک ایجاد کند به رسمیت می شناسد”.این پیمان نامه در اسفندماه سال ١٣٧٢ه.ش.به تصویب نمایندگان در مجلس و تایید شورای نگهبان رسیده است. دو مساله اصلی “عمومی و اختصاصی  در بررسی وظیفه دولت ها(به معنی عام و نه صرفا قوه مجریه)قابل طرح است:
١-عمومی؛عدالت اجتماعی واجرای این مفهوم به شکل واقعی خود
الف:حمایت واقعی از گروه های آسیب پذیر جامعه با متد توانمند سازی آنان به جای روش های صدقه پردازی تورم زا

ب:تلاش همه جانبه واقعی حکومت ها برای جلوگیری از ایجاد و تشدید شکاف طبقاتی خصوصا در مورد برخورد شفاف با سرمایه داری رانتی غیر تولیدی به این مفاهیم کمی مفصل تر در یادداشت”عدالت اجتماعی؛یادآوری ها،فراموشی ها”(۴) اشاره شده است.
بعضا روش های خیریه منبعث از سرمایه داری رانتی موهن و مضحک است،به طور مثال انباشت مقادیر بی حساب سرمایه به مدد ارتباط و رانت و به قیمت تهی دست نمودن طبقه آسیب پذیر و عمیق تر کردن شکاف طبقاتی و صرف درصد بسیار ناچیزی از آن به عنوان خیریه و یا صدقه هر  تعبیر ریاکارانه یا پوششی که داشته باشد هرگز به مفهوم قدمی برای ایجاد عدالت اجتماعی نخواهد بود.

٢-اختصاصی؛نیاز به وجود متولی:
هیچ متولی مشخص حکومتی که در باره موضوع  کودکان کار حق اختیار و وظیفه پاسخگویی داشته و به طور همه جانبه و عمیق بر موضوع اشراف داشته باشد وجود ندارد.وجود چنین نهادی می تواند با تخصیص و مدیریت منابع مالی و تسهیل تصویب سیاستگزاری های لازم در کنار سازمان های غیردولتی زحمتکش و مردم مسولیت پذیر جامعه به حمایت و همراهی بایستد.
اقدامات مقطعی اکثرا قهری و غیر موثر در حد رفع  نیاز تولید موضوع جهت نوشتن گزارش های رفع تکلیفی نه تنها موثر نیست حتی ممکن است معضل شایع فعلی کودکان کار را به سمت قسمت های رو به توسعه خطرناکتری مثل کار زیرزمینی،ورود به مساله مواد مخدر یا تن فروشی اجباری سوق دهد.
برای رفع این مشکل اجتماعی خطرناک و آسیب زننده علاوه بر تشکل های موثر غیر دولتی مبارزه با کار کودک و کادرهای موثر،محتوی ساز و عملگرای آن و قسمت های مسوولیت پذیر جامعه نیاز جدی به مشارکت همه ارکان قضایی قانونگذاری و اجرایی کشور حس می شود
در مورد موضوع پیمانی  جهانی که بیش از دو دهه از تصویب آن در عالی ترین جایگاه  تصمیم گیری کشور گذشته است ،توجه در سطوح تصمیم گیری کشوری و معرفی نهادی مشخص و پاسخگو برای برنامه ریزی کلان،تامین و تخصیص منابع و کمک به تشکل های در حال فعالیت فعلی یک نیاز مبرم است.
کودکان کار همین حالا در شرایط نامساعد و تحت فشار مشغول کار اجباری به جای کودکی کردن و بهره بردن از حداقل حقوق خود هستند و حکومت ها در تمام این لحظه ها،با توجه به مواردی که در حمایت از این کودکان بدان متعهد شده اند مسولیت مستقیم دارند.
وجود هر کودک مشغول به کار و رنج های او یک نماد روشن است؛هر چه زودتر کاری کنیم.

ارجاعات:

(۱)  http://aftabeyazd.ir/?newsid=69947
(۲) http://www.vakilemelat.ir/fa/news/view/231023
(۳) http://baharnews.ir/article/122015/
(۴) http://aftabeyazd.ir/?newsid=71469


آخرین مطالب
مشترک خبرنامه شوید